{"id":3191,"date":"2025-07-06T17:20:34","date_gmt":"2025-07-06T13:20:34","guid":{"rendered":"https:\/\/duzgun.az\/?p=3191"},"modified":"2025-07-07T00:37:09","modified_gmt":"2025-07-06T20:37:09","slug":"xank%c9%99ndi-zirv%c9%99si-az%c9%99rbaycanin-suveren-irad%c9%99si-v%c9%99-regional-%c9%99m%c9%99kdasligin-yeni-m%c9%99rh%c9%99l%c9%99si","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/duzgun.az\/?p=3191","title":{"rendered":"Xank\u0259ndi zirv\u0259si: Az\u0259rbaycan\u0131n suveren irad\u0259si v\u0259 regional \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n yeni m\u0259rh\u0259l\u0259si"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">\u0130yulun 3-4-d\u0259 Xank\u0259ndi \u015f\u0259h\u0259ri tarixinin yeni s\u0259hif\u0259sini yazd\u0131. Azad Qaraba\u011f\u0131m\u0131zda m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m, q\u00fcrurlu anlar ya\u015fand\u0131. \u0130qtisadi \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (ECO) 17-ci Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn azad v\u0259 \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259n\u0259n Qaraba\u011fda, Xank\u0259ndi \u015f\u0259h\u0259rinin ev sahibi il\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n n\u00f6vb\u0259ti siyasi, diplomatik geostrateji u\u011furlar\u0131n\u0131n t\u0259qdimat\u0131 olaraq yadda\u015flara h\u0259kk olundu.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">Q\u0259dim Az\u0259rbaycan torpa\u011f\u0131 olan Xank\u0259ndid\u0259 dost, qarda\u015f \u00f6lk\u0259 liderl\u0259rinin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 ke\u00e7iril\u0259n bu m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m t\u0259dbir t\u0259kc\u0259 tarixi, siyasi hadis\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 milli q\u00fcrurun, \u0259zmin v\u0259 \u0259dal\u0259tin t\u0259nt\u0259n\u0259si idi. Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda qeyd olundu\u011fu kimi Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn Xank\u0259ndind\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si x\u00fcsusi r\u0259mz da\u015f\u0131y\u0131r. \u00c7\u00fcnki bu torpaqlar uzun ill\u0259r \u0259rzind\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n tapda\u011f\u0131nda idi. Amma Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u0259zmi, ordusunun g\u00fcc\u00fc, liderinin q\u0259tiyy\u0259ti il\u0259 azad olundu. Otuz il m\u00fcdd\u0259tind\u0259 Erm\u0259nistan Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131n 20%-ni i\u015f\u011fal alt\u0131nda saxlad\u0131, bir milyondan \u00e7ox az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131 d\u0259d\u0259-baba yurdlar\u0131ndan did\u0259rgin sald\u0131, \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259ndl\u0259rimizi, m\u0259d\u0259ni v\u0259 dini irsimizi yerl\u0259 yeksan etdi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">Az\u0259rbaycan xalq\u0131 bu ill\u0259r \u0259rzind\u0259 i\u015f\u011falla \u0259sla bar\u0131\u015fmad\u0131 v\u0259 sonda 2020-ci ild\u0259 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259ni d\u00f6y\u00fc\u015f meydan\u0131nda m\u0259\u011flub etdi, torpaqlar\u0131 azad etdi. Erm\u0259nistan\u0131 kapitulyasiya akt\u0131na imza atma\u011fa m\u0259cbur etdi. Xank\u0259ndi zirv\u0259si tarixin \u0259dal\u0259tini b\u0259rpa ed\u0259n diplomatik jestdir. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n apard\u0131\u011f\u0131 diplomatik bacar\u0131q say\u0259sind\u0259 biz orani azad etdik, \u00f6lk\u0259mizin suvrenliyini tam b\u0259rpa etdik. Bu bax\u0131mdan Qaraba\u011f\u0131n \u015fah damar\u0131 olan Xank\u0259ndind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n bu m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m t\u0259dbir Az\u0259rbaycan\u0131n tarixi q\u0259l\u0259b\u0259sinin, suverenliyinin v\u0259 beyn\u0259lxalq m\u00f6vqeyinin b\u0259rpas\u0131 idi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n Xank\u0259ndind\u0259n veril\u0259n mesajlar b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya \u00fcnvlanm\u0131\u015f \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar\u0131n fonunda s\u00fclh, inki\u015faf v\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 h\u00f6rm\u0259t prinsipl\u0259ri \u0259sas\u0131nda qurulan yeni regional nizam\u0131n formala\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259sdiq etdi v\u0259 bu prosesin m\u0259rk\u0259zind\u0259 m\u0259hz Az\u0259rbaycan\u0131n dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdirdi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">Prezident \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda ilk olaraq qeyd etdi ki, Az\u0259rbaycan art\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u0259f\u0259dir ki, bu m\u00f6t\u0259b\u0259r t\u0259dbir\u0259 ev sahibliyi edir. Amma bu d\u0259f\u0259 ki, ev sahibliyinin x\u00fcsusiliyi t\u0259kc\u0259 co\u011frafiyada deyil, tarixd\u0259dir. Zirv\u0259nin Xank\u0259ndind\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fcn b\u0259rpa olundu\u011funu, beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar\u0131n bu ger\u00e7\u0259kliyi q\u0259bul etdiyini v\u0259 Qaraba\u011f\u0131n yeni inki\u015faf m\u0259rh\u0259l\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259m qoydu\u011funu b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya n\u00fcmayi\u015f etdirir. Qaraba\u011fda quruculuq v\u0259 beyn\u0259lxalq t\u0259dbirl\u0259rin ke\u00e7irilm\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n yeni inki\u015faf fazas\u0131na q\u0259d\u0259m qoymas\u0131ndan x\u0259b\u0259r verir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">Prezidentin \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda diqq\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n \u0259n vacib m\u0259qamlardan biri d\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan m\u0259s\u0259l\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 s\u0259sl\u0259ndirdiyi fikirl\u0259r idi. Prezident \u0130lham \u018fliyev \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda bu vacib m\u0259s\u0259l\u0259ni \u2013 Q\u0259rbi az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n b\u0259rpas\u0131n\u0131 q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259tirdi. \u0130\u018fT-n\u0131n sonuncu toplant\u0131s\u0131nda Erm\u0259nistan\u0131n \u00a0etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259ti il\u0259 yerind\u0259n-yurdundan did\u0259rgin sal\u0131nm\u0131\u015f az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n qay\u0131d\u0131\u015f h\u00fcququnun 57 \u00fczv \u00f6lk\u0259 t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si m\u00fch\u00fcm diplomatik naliyy\u0259tdir. Bu, h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n haql\u0131 m\u00f6vqeyinin beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6st\u0259ricisidir. Bu q\u0259tnam\u0259 il\u0259 yana\u015f\u0131, Nazirl\u0259r \u015euras\u0131n\u0131n yekunlar\u0131na dair \u201c\u0130stanbul B\u0259y\u0259nnam\u0259si\u201dnd\u0259 indiki Erm\u0259nsitan \u0259razisind\u0259n zorla qovulmu\u015f az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n geri qay\u0131d\u0131\u015f h\u00fcquqi t\u0259sdiql\u0259nir v\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0130cmas\u0131 il\u0259 dioloqu r\u0259dd etm\u0259si q\u0131nan\u0131l\u0131r. Q\u0259rbi az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Erm\u0259nistandak\u0131 \u00f6z d\u0259d\u0259-baba toprpa\u011f\u0131na s\u00fclh yolu il\u0259 qay\u0131d\u0131\u015f\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259si sah\u0259sind\u0259 s\u0259yl\u0259r bundan sonra da davam etdiril\u0259c\u0259k.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">Prezident, h\u0259m\u00e7inin i\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 t\u0259cav\u00fczkar siyas\u0259tind\u0259n\u00a0 d\u0259 b\u0259hs ed\u0259r\u0259k bildirdi ki, h\u0259min d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 Erm\u0259nistan \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259ndl\u0259rimizi, m\u0259d\u0259ni v\u0259 dini abid\u0259l\u0259rimizi yer \u00fcz\u00fcnd\u0259n silmi\u015fdir. 67 m\u0259scidd\u0259n 65-i tamamil\u0259 yerl\u0259 yeksan edilib, qalan ikisi il\u0259 ciddi z\u0259r\u0259r g\u00f6r\u00fcb, donuz v\u0259 in\u0259k t\u00f6vl\u0259si kimi istifad\u0259 olunub. Bu, islam dinin\u0259 v\u0259 d\u00fcnya m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131na qar\u015f\u0131 h\u00f6rm\u0259tsizlik v\u0259 t\u0259hqir idi. Q\u0259biristanl\u0131qlar da vandalizm\u0259 m\u0259ruz qal\u0131b, da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b, q\u0259bir da\u015flar\u0131 talanaraq Erm\u0259nistana apar\u0131l\u0131b. D\u00f6vl\u0259t qurumlar\u0131ndan ibar\u0259t komissiya \u00f6z i\u015fin\u0259 xarici ekspertl\u0259ri c\u0259lb ed\u0259r\u0259k, beyn\u0259lxalq t\u0259cr\u00fcb\u0259d\u0259n yararlanmaqla i\u015f\u011fal n\u0259tic\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycana vurulmu\u015f z\u0259r\u0259ri t\u0259xmin\u0259n 150 milyard AB\u015e dollar\u0131 d\u0259y\u0259rdind\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirmi\u015fdir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">\u0130ndi Az\u0259rbaycan Erm\u0259nistan\u0131n xarabazara \u00e7evirdiyi torpaqlarda yeni \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r v\u0259 k\u0259ndl\u0259r in\u015fa edir. \u0130\u015f\u011faldan azad edil\u0259n g\u00fcnd\u0259n Az\u0259rbaycan o torpaqlarda geni\u015f miqyasl\u0131 b\u0259rpa v\u0259 yenid\u0259nqurma i\u015fl\u0259ri apar\u0131r. Prezidentin qeyd etdiyi kimi B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015f proqram\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 h\u0259min torpaqlara qay\u0131d\u0131\u015f b\u0259rpa olunur. Art\u0131q 50 mind\u0259n \u00e7ox v\u0259t\u0259nda\u015f ata-baba yurdlar\u0131na qay\u0131d\u0131blar.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">Prezident \u0130lham \u018fliyev \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda \u00fcmum\u0259n Az\u0259rbaycan\u0131n suverenlik h\u00fcququ, regional sabitlik v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rini, enerji v\u0259 n\u0259qliyyat strategiyalar\u0131n\u0131, humanitar siyas\u0259tini v\u0259 ekoloji diplomatiyan\u0131 \u0259sasl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259qdim ed\u0259r\u0259k h\u0259m ECO m\u0259kan\u0131nda, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259t qar\u015f\u0131s\u0131nda \u00f6lk\u0259mizin prinsipial inki\u015fafa y\u00f6n\u0259lik m\u00f6vqeyini ortaya qoydu.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\">C\u0259nab \u00a0Prezidentin Xank\u0259ndid\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 bir daha s\u00fcbut etdi ki, Az\u0259rbaycan yaln\u0131z h\u0259rbi v\u0259 siyasi bax\u0131mdan deyil, h\u0259m d\u0259 iqtisadi, diplomatik v\u0259 iqlim g\u00fcnd\u0259liyi bax\u0131mdan C\u0259nubi Qafqaz v\u0259 daha geni\u015f co\u011frafiya \u00fc\u00e7\u00fcn strateji liderdir. Bu Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc g\u00f6st\u0259rdi ki, Az\u0259rbaycan art\u0131q postm\u00fcnaqi\u015f\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259sini t\u0259kc\u0259 yenid\u0259nqurma il\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 diplomatik f\u0259all\u0131q v\u0259 beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131qla m\u00fc\u015fayi\u0259t edir. Xank\u0259ndind\u0259n veril\u0259n bu mesajlar t\u0259kc\u0259 b\u00f6lg\u0259y\u0259 deyil, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya \u00fcnvanlanm\u0131\u015f \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f idi: s\u00fclh, inki\u015faf v\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 h\u00f6rm\u0259t prinsipl\u0259ri \u0259sas\u0131nda qurulan yeni regional nizam art\u0131q formala\u015fmaqdad\u0131r v\u0259 bu prosesin m\u0259rk\u0259zind\u0259 m\u0259hz Az\u0259rbaycan dayan\u0131r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14pt;\"><strong>D\u00fczg\u00fcn.az<\/strong><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; \u0130yulun 3-4-d\u0259 Xank\u0259ndi \u015f\u0259h\u0259ri tarixinin yeni s\u0259hif\u0259sini yazd\u0131. Azad Qaraba\u011f\u0131m\u0131zda m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m, q\u00fcrurlu anlar ya\u015fand\u0131. \u0130qtisadi \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3192,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16,1],"tags":[],"class_list":["post-3191","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-siyast","category-esas"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3191","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3191"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3191\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3193,"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3191\/revisions\/3193"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3192"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3191"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3191"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/duzgun.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3191"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}